دانشگاه سمنان

 آمار

تعداد نشریات22
تعداد شماره‌ها714
تعداد مقالات10,282
تعداد مشاهده مقاله72,149,351
تعداد دریافت فایل اصل مقاله63,877,498
احسانی اصطهباناتی, محمّدامین. (1404). نابهنجاری زبانی، با تکیه بر نظریّۀ آستانه، در منطق‌الطّیر عطّار. هنرهای کاربردی, 16(42), 391-430. doi: 10.22075/jlrs.2025.37722.2660
محمّدامین احسانی اصطهباناتی. "نابهنجاری زبانی، با تکیه بر نظریّۀ آستانه، در منطق‌الطّیر عطّار". هنرهای کاربردی, 16, 42, 1404, 391-430. doi: 10.22075/jlrs.2025.37722.2660
احسانی اصطهباناتی, محمّدامین. (1404). 'نابهنجاری زبانی، با تکیه بر نظریّۀ آستانه، در منطق‌الطّیر عطّار', هنرهای کاربردی, 16(42), pp. 391-430. doi: 10.22075/jlrs.2025.37722.2660
احسانی اصطهباناتی, محمّدامین. نابهنجاری زبانی، با تکیه بر نظریّۀ آستانه، در منطق‌الطّیر عطّار. هنرهای کاربردی, 1404; 16(42): 391-430. doi: 10.22075/jlrs.2025.37722.2660

نابهنجاری زبانی، با تکیه بر نظریّۀ آستانه، در منطق‌الطّیر عطّار

مطالعات زبانی و بلاغی
دوره 16، شماره 42، دی 1404، صفحه 391-430    اصل مقاله (1.7 M)
نوع مقاله: مقاله پژوهشی
شناسه دیجیتال (DOI): 10.22075/jlrs.2025.37722.2660
نویسنده
محمّدامین احسانی اصطهباناتی*
استادیار، گروه آموزش زبان و ادبیّات فارسی، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران.
تاریخ دریافت: 21 اردیبهشت 1404،  تاریخ بازنگری: 18 تیر 1404،  تاریخ پذیرش: 21 تیر 1404 
چکیده
هدف این پژوهش، بررسی نقش ناهنجاری‌های زبانی، در شکل‌گیری تجربه‌های شهودی و معرفتی، در مخاطب متون عرفانی، به‌ویژه منطق ‌الطیر عطار نیشابوری، با تکیه بر نظریۀ آستانه، در زبان‌شناسی شناختی است. در این مطالعه، تلاش شده است تا ناهنجاری‌های نحوی، معنایی و بلاغی، به‌عنوان ابزارهایی فعال، در انتقال تجربۀ عارفانه، مورد تحلیل قرار گیرند. این پژوهش، با روش کیفی، تحلیلی و تأویلی و بر پایۀ رویکرد شناختی به زبان، انجام شده است. داده‌های بررسی‌شده، گزیده‌هایی از ابیات کلیدی منطق ‌الطیر هستند که دارای ناهنجاری‌های زبانی‌اند. تحلیل نمونه‌ها، با اتکا به مفاهیم بنیادین نظریۀ آستانه، استعارۀ مفهومی و ترکیب شناختی، انجام شده است .یافته‌های پژوهش، نشان می‌دهد که ناهنجاری‌های زبانی، مخاطب را از سطح دریافت زبانی، به سطحی فعال از بازسازی معنا، سوق می‌دهند. این انتقال، از طریق توقف‌های شناختی، تعلیق معنا، شکستن نظم منطقی و گشودن فضای تأویل، ممکن می‌شود. مخاطب، در مواجهه با این ناهنجاری‌ها، از آستانۀ درک سطحی، عبور کرده و وارد تجربه‌ای زیسته، درونی و شهودی می‌شود. ناهنجاری‌های زبانی در متون عرفانی، نه‌تنها اختلال در زبان معیار، بلکه سازوکاری بنیادین، برای تجربه‌پذیر ساختن حقیقت‌اند. نظریۀ آستانه شناختی، به‌خوبی توضیح می‌دهد که این ناهنجاری‌ها، چگونه درک شهودی و معرفتی را ممکن می‌سازند. کاربرد این نظریه، چشم‌اندازی نو، برای تحلیل زبان عرفانی، فراهم می‌کند و می‌تواند در مطالعات ادبی، زبان‌شناختی و بلاغی، گسترش یابد.
کلیدواژه‌ها
نابهنجاری زبانی؛ نظریه آستانه؛ زبان‌شناسی شناختی؛ بلاغت؛ منطق‌الطیر
عنوان مقاله [English]
Linguistic Abnormality With Emphasis on Threshold Theory, in Attar Manteq Al- Tayr
نویسندگان [English]
Mohammad Amin Ehsani Estahbanati
Assistant Professor, Department of Persian Language and Literature Education, Farhangian University, Tehran, Iran.
چکیده [English]
The present study explores the role of linguistic deviation in evoking intuitive and epistemic experiences for readers of mystical texts, focusing specifically on The Conference of the Birds by Attar  of Nishapur. Anchored in the framework of Threshold Theory from cognitive linguistics, the research analyzes syntactic, semantic, and rhetorical anomalies as deliberate tools to transmit mystical experiences. Using a qualitative and interpretive methodology with a cognitive approach to language, the study examines selected verses containing linguistic irregularities. Drawing upon core concepts of Threshold Theory, conceptual metaphor, and cognitive blending, the analysis reveals that such deviations actively disrupt conventional meaning-making and propel the reader toward deeper interpretive engagement. These disruptions – marked by cognitive pauses, suspended meanings, and logical fractures – facilitate a transition from surface understanding to lived, intuitive insight. Rather than being mere violations of standard language, these deviations are foundational mechanisms that render truth experientially accessible. Threshold Theory thus provides a compelling framework for reinterpreting the language of mysticism, with broader implications for literary, linguistic, and rhetorical analysis.
کلیدواژه‌ها [English]
Linguistic Abnormality, Threshold Theory, Cognitive Linguistics, Rhetoic, Manteq Al- Tayr
سایر فایل های مرتبط با مقاله
مراجع
  • بهرامی رهنما، خدیجه (1403). «سبک شناسی منطق الطیر عطار، بر اساس آرای هلیدی». دانشگاه سمنان: مطالعات زبانی و بلاغی. 15(35). 310-277.
  • دهقان، علی؛ صدیقی لیقوان، جواد (1392). «از قلندر عطّار تا رند حافظ». فصلنامه عرفان اسلامی. 11(44). 51-31.
  • شاه محمدی، علیرضا؛ حمزئیان، عظیم؛ خیاطیان، قدرت­الله؛ فلاحی، جعفر (1400). «رابطة زبان تفسیر و تجربة عرفانی در اندیشة ابن‌عربی و د.ت سوزوکی». دانشگاه سمنان: مطالعات زبانی و بلاغی. 12(23). 308-281.
  • صفوی، کوروش (1383). از زبان شناسی به ادبیات. ج2. تهران: سورۀ مهر.
  • عطار، فریدالدین محمد بن ابراهیم نیشابوری (1392). منطق الطیر. به تصحیح محمدرضا شفیعی کدکنی، تهران: سخن.
  • فروزان‌فر، بدیع الزمان (1353). شرح احوال و نقد و تحلیل آثار عطار نیشابوری. تهران: دهخدا.
  • قاسمی، شهین (۱۳۹۲). «انسان آرمانی در اندیشة عطار نیشابوری با رویکرد عرفان اسلامی. فصلنامه عرفان اسلامی. 11(44)، 98–79.
  • کوپا، فاطمه (1390). «بررسی تطبیقی روایت پردازی در الطیر غزالی و منطق الطیر عطار». جستارهای زبانی. 2(3)، 1-23.
  • محمّدی کله‌سر، علی‌ رضا (۱۴۰۲). «تحلیل فرمال زبان عرفان؛ گونه­ها، نقدها، پیشنهادها». پژوهش‌های ادب عرفانی. 17(1) پیاپی 50. 171-155.
  • Lakoff, G. & Johnson M. (2003). Metaphors We Live by. Chicago: University of Chicago Press.
  • Cook, G. W. (1990). A theory of discourse deviation: the application of schema theory to the analysis of literary discourse (Doctoral dissertation, University of Leeds).
  • Corrigan, P. T. (2019). Threshold concepts in literary studies. Teaching & Learning Inquiry, 7(1), 19–34.
  • Collier, Virginia (1989). How long? A synthesis of research on academic achievement in second language. TESOL Quarterly,Vol.23, No.3 , 509-531.
  • Kövecses, Z. (2010). Metaphor: A Practical Introduction. Exercises Written with Reka Benzes. 2nd Ed. New York: Oxford University Press.
  • Lee, D. (2001). Cognitive Linguistics. New York: Oxford University Press.
  • Ricciardelli, L. A. (1992). Bilingualism and cognitive development in relation to threshold theory. Journal of psycholinguistic research, 21, 301-316.
  • Sandoval-Cruz, M., & Solano-Campos, A. (2020). Threshold concepts in language teacher education: A review of empirical research. MEXTESOL Journal, 44(2), 1–15.
  • Schmid, H. J., & Ungerer, F. (2011). Cognitive linguistics. In The Routledge handbook of applied linguistics (pp. 611-624). Routledge.
  • Talmy, L. (2000). Towards a cognitive semantics. Cambridge, MA: MIT Press.
  • Walker, G. (2013). A cognitive approach to threshold concepts. Higher Education, 65(2), 247-263.
  • Yaden, D. B., Eichstaedt, J. C., Schwartz, H. A., Kern, M. L., Le Nguyen, K. D., Wintering, N. A., ... & Newberg, A. B. (2016). The language of ineffability: Linguistic analysis of mystical experiences. Psychology of Religion and Spirituality, 8(3), 244-271
  • Yu, N. (1998). The Contemporary Theory of Metaphor. Amsterdam: John Benjamin.
آمار
تعداد مشاهده مقاله: 181
تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 330


سامانه مدیریت نشریات علمی. قدرت گرفته از سیناوب