تحلیل کاربرد جامعه‌شناختی انواع آیرونی در مصیبتنامۀ عطّار نیشابوری | ||
| مطالعات زبانی و بلاغی | ||
| مقاله 7، دوره 11، شماره 21، خرداد 1399، صفحه 155-182 اصل مقاله (620.76 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22075/jlrs.2019.17264.1437 | ||
| نویسندگان | ||
| حسن سلطانی کوهبنانی* 1؛ کامیار صیدی2 | ||
| 1استادیار زبان و ادبیّات فارسی دانشگاه ایلام (نویسنده مسئول) | ||
| 2دانشجوی دکتری زبان و اد بیات فارسی دانشگاه ایلام | ||
| چکیده | ||
| آیرونی از اصطلاحات مهم و پرکاربرد در سه حوزۀ نقد ادبی، فلسفه و بلاغت است که برای آن معادلهایی نظیر طعنه، استهزا، کنایه، طنز، تهکم، تجاهل العارف، ریشخند، وارونه گویی و ... قراردادهاند؛ امّا هیچ یک از این معادلها تعریف درست و جامع و مانعی از آیرونی نیست. سادهترین تعریف از آیرونی تضاد بین بود و نمود است؛ امّا آیرونی علاوه بر تضاد بین بود و نمود، عناصر دیگری هم دارد که در ایجاد آن، نقش اساسی ایفا میکنند. مصیبتنامۀ یکی از آثار مهم ادب عرفانی است که عطّار در این کتاب برای بیان مسائل اجتماعی و یا طرح مباحث عرفانی در قالبهای متعدد و مبتنی بر دریافت مخاطب از این شگرد هنری و انواع آن بهره جسته است. عطّار از موضعی فراتر از دیگران مسائل مهم زمانۀ خود را به دقت نگریسته و درک کرده است. نگارندگان با بررسی و تحلیل این اثر عرفانی دریافتهاند که عطّار از انواع آیرونی موقعیت، زبانی، ساده لوح، تقدیر، سقراطی، خودزنی و نمایشی در ساختار داستانهایش استفاده کرده است؛ میتوان گفت مهمترین دلایل استفاده از آیرونی در مصیبتنامه، بستر روایی و داستانی کلام، بیان مضامین انتقاد اجتماعی و اخلاقی و خفقان سیاسی و محافظهکاری عطّار بوده است. | ||
| کلیدواژه‌ها | ||
| آیرونی؛ عطّار نیشابوری؛ مصیبتنامه؛ بلاغت؛ روایت | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 818 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 802 |
||
| تعداد نشریات | 22 |
| تعداد شماره‌ها | 732 |
| تعداد مقالات | 10,571 |
| تعداد مشاهده مقاله | 73,824,878 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 65,334,894 |