نقد زبانی و بلاغی شعر ناصر بخارایی | ||
| مطالعات زبانی و بلاغی | ||
| مقاله 11، دوره 15، شماره 35، بهار 1403، صفحه 311-338 اصل مقاله (551.32 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22075/jlrs.2023.29611.2235 | ||
| نویسنده | ||
| حسین اتحادی* | ||
| استادیار گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد زابل، زابل، ایران | ||
| چکیده | ||
| برخی از محقّقان، ناصر بخارایی را شاعری خوشگو با زبانی فصیح و الفاظی منتخب و استادانه دانستهاند. وی که در قرن هشتم هجری در بخارا میزیست، قصیده و غزل را به سبک شاعران عراقی میسروده است. این پژوهش در پی پاسخ به این پرسش است که آرای صاحبنظران دربارۀ فصاحت و سلاست کلام او، تا چه اندازه درست است. از همین رو، در تحقیق حاضر، به شیوۀ توصیفی- تحلیلی، بلاغت و زبان شعر وی بررسی و تحلیل میشود. نتایج پژوهش نشان میدهد که در حوزۀ زبانی میتوان مواردی همچون کاربرد نادرست برخی ترکیبات و تعبیرات، حذف بدون قرینۀ واژهها، تعقید لفظی و مواردی از مخالفت قیاس نحوی را ذکر کرد که موجب ابهام و سستی کلام او شده است. در محور بلاغی هم، ادّعای برخی تناسبات دور از ذهن و توجیهناپذیر میان عناصر مختلف، موجب شده پارهای غلطهای مفهومی به حوزۀ معانی و تصاویر شعر وی وارد شود. در مجموع باید گفت شواهد زیادی را میتوان در شعر او سراغ گرفت که با معیارهای فصاحت و بلاغت مطابقت ندارد. با وجود اینها، باید گفت شاعر توفیق یافته از یک سو ترکیبات فعلی متعدّدی را ابداع کند و از سوی دیگر، برخی عبارتها و ترکیبهای آشنا را در معانی تازهای به خدمت گیرد و از این طریق توانسته تا حدودی موجب برجستگی و غنای مضامین کلامش شود. | ||
| کلیدواژهها | ||
| زبان؛ حذف؛ تکرار؛ بلاغت؛ معنا؛ ناصر بخارایی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 588 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 537 |
||
| تعداد نشریات | 22 |
| تعداد شمارهها | 723 |
| تعداد مقالات | 10,397 |
| تعداد مشاهده مقاله | 72,876,933 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 64,560,978 |