پیوندهای مفید
آمار
| تعداد نشریات | 21 |
| تعداد شمارهها | 685 |
| تعداد مقالات | 9,958 |
| تعداد مشاهده مقاله | 70,833,817 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 62,326,648 |
مکانیابی مناطق مستعد تأمین منابع آب کوچک از طریق احداث سد زیرزمینی (منطقه مورد مطالعه: حوضه جنوب غربیکویر حاج علیقلی) | ||
| اقلیم و بوم سازگان مناطق خشک و نیمه خشک | ||
| مقاله 4، دوره 2، شماره 1 - شماره پیاپی 2، شهریور 1404، صفحه 50-68 | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22075/ceasr.2024.33408.1030 | ||
| نویسندگان | ||
| پیمان پیمان خواه؛ سیدفرهاد موسوی* ؛ سید علی اصغر هاشمی؛ خسرو حسینی | ||
| دانشگاه سمنان | ||
| تاریخ دریافت: 11 اسفند 1402، تاریخ بازنگری: 24 اردیبهشت 1403، تاریخ پذیرش: 16 اردیبهشت 1403 | ||
| چکیده | ||
| چکیده سابقه و هدف: نظر به اینکه اغلب مناطق ایران دارای اقلیم گرم و خشک است و توزیع زمانی و مکانی بارش در نقاط مختلف آن نامناسب است، تأمین منابع آب در هر نقطه از کشور با مدیریت منابع آبهای سطحی و زیرزمینی ضروری میباشد. یکی از روشهای مناسب تأمین منابع آب کوچک در مناطق گرم و خشک، استفاده از سدهای زیرزمینی است. هدف از این پژوهش، تأمین آب برای شرب دام از طریق مکانیابی و احداث سدهای زیرزمینی، بهخصوص در مناطق خشک، میباشد. منطقه مورد مطالعه، حوضه آبریز واقع در جنوبغرب کویر حاج علیقلی دامغان انتخاب شده که مسیر عبور دام نیز میباشد. مواد و روشها: برای این منظور، پارامترهای مؤثر در مکانیابی جهت احداث سد زیرزمینی شامل: شبکه آبراهه، شیب، زمینشناسی، گسل، چاه، چشمه، قنات و مسیر عبور دام تعیین شدند. لایههای اطلاعاتی و حریمهای لازم براساس خصوصیات منطقه و پژوهشهای مشابه در محیط نرم افزار ArcGIS آماده شدند و سپس با استفاده از روشهای منطق بولین و میانگین هندسی، تلفیق نقشههای نهایی انجام شد و مناطق مستعد جهت تأمین آب برای دام در بخشی از این حوضه آبریز کویری تعیین گردید. یافتهها: یافتههای این تحقیق نشانگر عملکرد بسیار مناسب روش میانگین هندسی در مکانیابی میباشد زیرا استفاده از تابع لجستیک در این روش و حذف نظرات کارشناسی جهت وزندهی، منجر به کاهش خطاهای احتمالی میشود. مقایسه نقشههای تلفیق شده توسط این دو روش در رتبهبندی مناطق مناسب مشهود میباشد. این نتایج نشاندهنده دقت زیادتر و خطای کمتر روش میانگین هندسی نسبت به نتایج حاصل از روش منطق بولین میباشد. نتیجهگیری: براساس یافتههای این تحقیق میتوان با انجام بازدیدها و مطالعات میدانی و در نظر گرفتن عوامل دیگر از جمله نیاز آبی منطقه و تأثیرات اجتماعی و زیستمحیطی، گزینههای پیشنهادی در نقشه نهایی را جهت مکان احداث سد زیرزمینی اولویتبندی کرد. با توجه به شرایط حاکم بر مناطق گرم و خشک، و همچنین مزایای سدهای زیرزمینی، معایب کم و قابل اغماض، زمان کم ساخت و هزینه کم نگهداری آن، استفاده از این سازه جهت مدیریت و تأمین منابع آب در این مناطق پیشنهاد می شود. مکانیابی مناطق مستعد تأمین منابع آب کوچک از طریق احداث سد زیرزمینی (منطقه مورد مطالعه: حوضه جنوب غربیکویر حاج علیقلی) | ||
| کلیدواژهها | ||
| تأمین منابع آب؛ سد زیرزمینی؛ مکانیابی؛ دام عشایری؛ سامانه اطلاعات جغرافیایی | ||
| عنوان مقاله [English] | ||
| Selection of Suitable Sites for Water Resources Provision by Constructing Underground Dam (Case Study: Southwestern Basin of Haj Aligholi Desert) | ||
| چکیده [English] | ||
| Background and Objectives: Considering that most regions of Iran have a hot and dry climate and the temporal and spatial distribution of rainfall in different parts of it is inappropriate, it is necessary to provide water resources in any part of the country by managing surface and groundwater resources. One of the suitable methods of providing small water sources in hot and dry areas is the use of underground dams. The purpose of this research is to provide water for livestock through locating and constructing underground dams, especially in dry areas. The studied area is the basin located in the southwest of Haj Aligholi desert of Damghan, which also includes livestock passage. Materials and Methods: For this purpose, the effective parameters for locating the underground dam including: stream network, slope, geology, fault, well, spring, qanat and livestock passage were determined. Layers of information and necessary boundaries were prepared based on the characteristics of the region and similar researches in the ArcGIS software environment, and then the integration of the final maps was done using Boolean logic and geometric average methods, and the areas prone to water supply for livestock was determined in a part of this desert watershed. Results: Findings of this research indicate the very appropriate performance of geometric average method in positioning because the use of logistic function in this method and elimination of expert opinions for weighting lead to the reduction of possible errors. Comparison of the integrated maps by these two methods is evident in the ranking of suitable areas. Based on the results, the axis no. 6 in both methods has become the most appropriate axis in construction of the underground dam. In general, results show the high accuracy and less error of the geometric average method compared to the results of the Boolean logic method. Conclusion: Based on the results of this research, it is possible to prioritize the proposed options in the final map for locating of the underground dam by conducting field visits and studies and considering other factors such as water demands of the region and social and environmental impacts. Considering the prevailing conditions in hot and dry regions, as well as the advantages of underground dams, few and negligible disadvantages, short construction time and low maintenance cost, it is suggested to use this structure to manage and supply water resources in these regions. | ||
| کلیدواژهها [English] | ||
| Water resources provision, Underground dam, Livestock, Site selection, GIS | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 230 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 139 |
||