مصلحتاندیشی هیأت عمومی دیوان عالی کشور در تفسیر قوانین کیفری | ||
| مطالعات فقه و حقوق اسلامی | ||
| دوره 17، شماره 38، بهار 1404، صفحه 173-204 اصل مقاله (860.78 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22075/feqh.2024.33525.3870 | ||
| نویسندگان | ||
| امید محمودی1؛ جلیل امیدی* 2 | ||
| 1دانشجوی دکتری گروه حقوق کیفری و جرم شناسی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران. | ||
| 2استاد حقوق کیفری و جرمشناسی، دانشگاه تهران، تهران، ایران (نویسنده مسئول) | ||
| چکیده | ||
| مصلحت گاهی در مقام تقریر متن قانون و زمانی در مرحلۀ تفسیر آن، مورد ملاحظۀ مقنّن و مفسر واقع میشود. چنین تقریر و تفسیری اگر ناظر به تأمین منافع عمومی و رفع مشکلات عامۀ مردم باشد و در چهارچوب ضوابط به کار گرفته شود، امری مقبول و مستحسن خواهد بود. آن چه محلّ اشکال است اعمال ملاحظات سیاسی، امنیّتی و مدیریّتی و فاصله گرفتن از مبنای قانون و قواعد تفسیر آن است. هیأت عمومی دیوان عالی کشور که در بیشتر آرای وحدت رویه به گونهای اصولی و قابل قبول اظهارنظر میکند، در برخی از آرای کیفری بر مبنای مصالح و ملاحظات سیاسی، امنیّتی و مدیریّتی عمل میکند. مقالۀ حاضر با ارائه نمونههایی از آرای دیوان، درصدد پاسخگویی به این سؤال است که مصلحتاندیشی در آرای وحدت رویۀ کیفری چه جلوهها و چه پیامدهایی دارد؟ توسعۀ صلاحیّت استثنایی دادگاه انقلاب و همراهی با سیاست های مدیریّتی قوۀ قضائیه، نمودهایی از این مصلحتگرایی هستند. اینگونه مصلحت اندیشی ها، هم نوعی کوتاهی در ایفای وظیفۀ نظارت بر حسن اجرای قوانین محسوب میشوند و هم موقعیّت ممتاز دیوان را در توسعه و تحوّل نظام عدالت کیفری کشور تضعیف مینمایند. | ||
| کلیدواژهها | ||
| مصلحتاندیشی؛ هیأت عمومی؛ دیوان عالی کشور؛ رأی وحدت رویه؛ صلاحیت؛ دادگاه انقلاب؛ سیاستهای مدیریتی قوۀ قضاییه | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 529 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 276 |
||
| تعداد نشریات | 22 |
| تعداد شمارهها | 723 |
| تعداد مقالات | 10,394 |
| تعداد مشاهده مقاله | 72,857,784 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 64,554,562 |