بازتاب گفتمان عاشورا در گرافیک معاصر ایران با نظریه ی گفتمان لاکلائو و موف | ||
| هنرهای کاربردی | ||
| دوره 4، شماره 4 - شماره پیاپی 16، زمستان 1403، صفحه 39-49 اصل مقاله (588.64 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله علمی- پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22075/aaj.2025.33034.1201 | ||
| نویسنده | ||
| زهرا باقرزاده آتش چی* | ||
| استادیار، گروه ارتباط تصویری، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران. | ||
| چکیده | ||
| گفتمان عاشورا یکی از گفتمان های شیعی در بستر سیاسی_اجتماعی جامعه ی ایرانی است. منظومه ی معنایی این گفتمان مبتنی بر قیام امام حسین (ع)، ارزش های دینی و اسلامی، فرهنگ شهادت و ایثار، تقابل حق و باطل و غلبه ی حق بر باطل صورت بندی شده است. این گفتمان موجب پدید آمدن متون بسیاری در حوزه های مختلف فرهنگ و هنر شده؛ از متون ادبی و نوشتاری گرفته تا متون سینمایی و موسیقایی. حوزه ی طراحی گرافیک معاصر ایران نیز یکی از عرصه ها است که در سال های اخیر متونی تصویری _به ویژه پوسترهایی با موضوع عاشورا_ در آن تولید شده و جشنواره هایی با این موضوع شکلگرفتهاست. هدف از این مقاله، پرداختن به خوانش و نحوه ی صورت بندی گفتمان عاشورا در پوسترهای معاصر ایران با نظریه گفتمان لاکلائو و موف، و در کنار آن مطالعه ی منظومه ی معنایی آثار مبتنی بر ایدئولوژی عاشورا و ارزش های حاکم بر آن است. به این منظور ابتدا پوسترهایی با روش هدفمند _با موضوع عاشورا_ انتخاب شد و در مرحله ی بعد با استفاده از مفاهیم لاکلائو و موف از جمله دال مرکزی، دقایق، مفصلبندی، ضدیت و غیریت، زنجیره ی هم ارزی، حاشیه رانی و برجسته سازی، قلمروی گفتمانیت/ حوزه ی گفتمان گونگی و موقعیت سوژه ای به صورت بندی معنایی این پوسترها پرداخته شد. سوال پژوهش این است که بازتاب گفتمان عاشورا در گرافیک معاصر ایران چگونه با نظریه ی گفتمان لاکلائو و موف قابلتحلیل است؟ روش کلی این پژوهش تحلیلی_توصیفی است و داده های آن با استفاده از منابع اسنادی جمع آوری شده است. نتایج پژوهش حاکی از آن است که گفتمان عاشورا با تغییر نظام نشانه ای توانسته از بستر ایدئولوژیک جامعه ی معاصر ایرانی در قالب تصاویر و نشانه ها درآید و منجر به تولید متونی مبتنی بر فرهنگ عاشورا و ارزش های مبتنی بر آن در حوزه ی طراحی گرافیک معاصر ایران شود که حاکی از اعتقاد عمیق به ارزش های فرهنگ عاشورایی در جامعه ی ایرانی است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| گفتمان عاشورا؛ گرافیک معاصر ایران؛ پوسترهای عاشورایی؛ لاکلائو و موف | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 819 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 519 |
||
| تعداد نشریات | 22 |
| تعداد شمارهها | 723 |
| تعداد مقالات | 10,394 |
| تعداد مشاهده مقاله | 72,860,938 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 64,555,922 |